Collegium Maius

Collegium Maius jest najstarszym budynkiem uniwersyteckim w Polsce.
Jego historia sięga roku 1400, kiedy Władysław Jagiełło, realizując testament królowej Jadwigi, przekazał Akademii Krakowskiej narożną kamienicę.
Jej mury zachowały się do dzisiaj w fundamentach i narożniku Collegium Maius, od ul. Jagiellońskiej.
W ciągu całego XV wieku Collegium rozrasta się poprzez nabywanie sąsiednich domów, dobudowę kilku dalszych, które w latach 1466-1492 połączono w harmonijną całość, tworząc równocześnie arkadowy dziedziniec otoczony krużgankami. Na parterze znajdowały się lektoria, czyli sale wykładowe, a na I piętrze Biblioteka, Izba Wspólna profesorów, Skarbiec oraz Aula. W latach 1949-1964 przeprowadzono kompleksowe odnowienie. Collegium Maius przeznaczone zostało na siedzibę Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Do najcenniejszych obiektów należy kolekcją historycznych instrumentów naukowych.
W tej kolekcji znajduje się najstarszy przyrząd naukowy – arabskie astrolabium mosiężne, datowane na 1054 rok. Obiekty o muzealnej randze światowej to zespół trzech przyrządów astronomicznych z lat 80-tych XV w.: astrolabium, globus nieba i torquetum, oraz mechaniczna sfera armilarna z globusem w środku, tzw. Globus Jagielloński o niezwykle rzadkiej formie z XVI wieku. Wśród eksponatów z zakresu rzemiosła artystycznego, do najcenniejszych należą m.in. berła uniwersyteckie.
Trzy z nich pochodzą z XV wieku. W muzeum UJ znajdują się również bogate zbiory rzeźby średniowiecznej. Szczególne miejsce w kolekcji zajmuje figura założyciela Akademii Krakowskiej, Króla Kazimierza Wielkiego, wykonana z drewna polichromowanego, 2 poł. XIV wieku.